Những loài động vật quý hiếm nhất hành tinh chỉ còn vài cá thể cuối cùng
Trên toàn cầu, nhiều loài động vật đang đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng nghiêm trọng khi số lượng cá thể suy giảm đến mức báo động. Những nỗ lực bảo tồn từ các quốc gia và tổ chức quốc tế đang trở thành cuộc chạy đua nghẹt thở để cứu lấy những sinh vật quý hiếm này.
Rùa mai mềm khổng lồ: Chỉ còn 2-3 cá thể toàn cầu
Theo tạp chí Geographical của Hiệp hội Địa lý Hoàng gia Anh, loài rùa mai mềm khổng lồ (Rafetus swinhoei) hiện chỉ còn 2 hoặc 3 cá thể trên toàn thế giới. Một trong số đó đã được nuôi giữ nhiều thập kỷ tại vườn thú Tô Châu ở Trung Quốc. Từng phân bố rộng khắp lưu vực sông Hồng tại Vân Nam (Trung Quốc) và Việt Nam, cùng vùng đồng bằng ven biển Bắc Bộ, loài này đã suy giảm hơn 99% do phát triển nông nghiệp, công nghiệp và nạn săn bắt để lấy thịt và trứng.
Cá heo vaquita: Loài cá heo nhỏ nhất và nguy cấp nhất
Chỉ sinh sống trong khu vực khoảng 300 km² ở phía bắc Vịnh California, cá heo vaquita (Phocoena sinus) hiện chỉ còn khoảng 18 cá thể. Số lượng loài này đã giảm mạnh từ 567 cá thể năm 1997 xuống còn 59 vào năm 2015. Nguyên nhân chính là do mắc lưới đánh cá, ô nhiễm và thay đổi hệ sinh thái. Chính phủ Mexico cùng các tổ chức như WWF và Ủy ban Quốc tế về Phục hồi Cá heo Vaquita đang triển khai các biện pháp bảo vệ khẩn cấp.
Sao la: "Kỳ lân châu Á" bí ẩn
Được mệnh danh là "Kỳ lân châu Á", Sao la (Pseudoryx nghetinhensis) là một trong những loài thú hiếm nhất hành tinh, chỉ được tìm thấy tại dãy Trường Sơn dọc biên giới Việt - Lào. Kể từ lần cuối cùng xuất hiện qua bẫy ảnh vào năm 2013, loài vật này dường như đang "chơi trốn tìm" với các nhà khoa học. Số lượng Sao la ngoài tự nhiên đang ở mức báo động đỏ, khiến mọi nỗ lực bảo tồn của Chính phủ và các tổ chức như WWF trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Đười ươi Tapanuli: Linh trưởng lớn hiếm nhất thế giới
Đười ươi Tapanuli (Pongo tapanuliensis) được xem là loài linh trưởng lớn hiếm nhất thế giới với khoảng 800 cá thể hoặc ít hơn. Sự suy giảm môi trường sống, phân mảnh rừng và săn bắt trái phép đã khiến số lượng loài giảm mạnh trong những thập kỷ gần đây. Mặc dù được bảo vệ bởi nhiều tổ chức quốc tế và chính phủ Indonesia, khoảng 14% phạm vi phân bố của loài hiện không được bảo vệ. Dự báo cho thấy quần thể có thể giảm tới 83% trong ba thế hệ nếu các mối đe dọa không được kiểm soát hiệu quả.
Tê giác Java: Chỉ còn 68 cá thể tại Indonesia
Tê giác Java (Rhinoceros sondaicus), hay còn gọi là tê giác một sừng, hiện chỉ còn sinh sống tại Vườn quốc gia Ujung Kulon (Indonesia) với khoảng 68 cá thể. Trước đây, loài từng phân bố rộng ở nhiều quốc gia châu Á như Myanmar, Malaysia, Trung Quốc và Việt Nam, nhưng cá thể cuối cùng ở Việt Nam đã chết vào năm 2011. Nguyên nhân sâu xa là nhu cầu săn lấy sừng tê giác phục vụ mục đích "chữa bệnh". Hiện nay, loài này được bảo vệ chính bởi chính quyền Indonesia và các tổ chức quốc tế như Tổ chức Bảo tồn Tê giác Quốc tế và WWF.
Vẹt kakapo: Loài vẹt không biết bay của New Zealand
Kakapo (Strigops habroptilus) là loài vẹt lớn, không biết bay và hoạt động về đêm, hiện chỉ còn khoảng 149 cá thể tại New Zealand. Từng phân bố rộng khắp New Zealand, loài này đã suy giảm nhanh chóng do săn bắt, sự xâm nhập của các loài thú ăn thịt ngoại lai và mất môi trường sống. Đến năm 1994, loài này bị xếp vào tình trạng "tuyệt chủng trong tự nhiên". Tỷ lệ trứng có khả năng nở thấp và tốc độ sinh sản tự nhiên rất chậm là thách thức lớn đối với việc phục hồi quần thể.
Chim hút mật Cebu: Từ tuyệt chủng đến phục hồi hy vọng
Loài chim hút mật Cebu (Dicaecum quadricolor) đặc hữu tại đảo Cebu (Philippines) từng được cho là tuyệt chủng vào đầu thế kỷ XX trước khi được phát hiện lại vào năm 1992. Hiện, quần thể loài này chỉ còn khoảng 60-70 cá thể, sống trong các mảnh rừng nhỏ trên nền đá vôi. Phá rừng, khai thác gỗ trái phép, mở đường, khai khoáng và định cư bất hợp pháp chính là những nguyên nhân đe dọa đến loài này. Lực lượng kiểm lâm địa phương thường xuyên tuần tra và theo dõi loài, đồng thời các nghiên cứu về sinh thái vẫn đang được triển khai.
Những loài động vật quý hiếm này đang đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng nghiêm trọng, đòi hỏi sự chung tay bảo vệ từ cộng đồng quốc tế. Mỗi cá thể còn sót lại đều là kho báu sinh học cần được gìn giữ cho thế hệ tương lai.
