Sau hồi trống hiệu, hàng trăm người lao xuống hồ Bàu Mực, xã Đông Lộc, Nghệ An, đồng loạt thi tài bắt cá bằng nơm. Không khí sôi động kéo dài hơn một giờ trong tiếng reo hò.
Ngày hội nơm cá truyền thống tại hồ Bàu Mực
Ngày 21/6, hàng trăm người dân đổ về hồ Bàu Mực, xã Đông Lộc để tham dự ngày hội nơm cá truyền thống. Đây là hoạt động văn hóa dân gian được mong chờ hàng năm. Hồ Bàu Mực rộng khoảng 3ha trở nên sôi động từ sáng sớm, khu vực quanh hồ chật kín người. Từ thanh niên trai tráng đến phụ nữ và trẻ nhỏ đều mang theo những chiếc nơm tre lớn, háo hức chờ đợi tiếng trống khai hội.
Ngày hội không chỉ thu hút người dân địa phương mà còn có sự góp mặt của nhiều "nơm thủ" từ các vùng lân cận, thậm chí có người từ Hà Nội cũng không ngại đường xa để tham gia. Điểm đặc biệt của lễ hội là quy định chỉ được sử dụng nơm để bắt cá, nhằm đảm bảo tính công bằng và giữ gìn nét truyền thống.
Tiếng trống khai hội và màn tranh tài sôi động
Khoảng 7h30, tiếng trống lớn của ban tổ chức vang lên, hàng trăm người đang túc trực quanh bờ hồ đồng loạt lao xuống nước. Tiếng hò reo, tiếng chân quẫy nước và âm thanh những chiếc nơm liên tục úp xuống mặt hồ tạo nên khung cảnh vô cùng náo nhiệt. Các "nơm thủ" di chuyển liên tục khắp mặt hồ, dùng kinh nghiệm và cảm giác đôi tay để dò tìm cá. Khi phát hiện cá lọt vào nơm, họ nhanh chóng giữ chặt và nhấc lên khỏi mặt nước.
Ông Nguyễn Văn Quy, cùng con trai có mặt từ rất sớm để tham gia ngày hội. "Tôi tham gia chủ yếu để vui và hòa mình vào không khí ngày hội. Bắt được nhiều hay ít cá không quá quan trọng", ông Quy chia sẻ. Sau hơn một giờ quần thảo dưới hồ, cha con ông Quy thu được nhiều cá chim, cá trôi và cá mè, trong đó có con cá lớn nhất nặng gần 4kg.
Chuẩn bị kỹ lưỡng cho ngày hội
Theo người dân địa phương, cá trong hồ Bàu Mực chủ yếu là chép, mè, trắm, trôi, lóc và rô phi, với trọng lượng phổ biến từ 0,5kg đến 4kg. Đại diện ban tổ chức cho biết để chuẩn bị cho ngày hội năm nay, từ tháng 9 năm trước, Giáo xứ Lập Thạch đã thả khoảng 1,5 tấn cá giống xuống hồ. Sau gần một năm sinh trưởng trong môi trường tự nhiên, nhiều con cá đã đạt trọng lượng lớn, tạo nên sức hấp dẫn cho cuộc tranh tài.
Trong suốt thời gian diễn ra lễ hội, không ít "nơm thủ" liên tục hò reo khi bắt được cá lớn. Nhiều người giơ cao chiến lợi phẩm trên tay để khoe thành quả, khiến không khí quanh hồ càng thêm náo nhiệt. Dưới cái nắng hè chói chang của xứ Nghệ, việc liên tục dầm mình trong nước và di chuyển trên diện tích hồ rộng khiến nhiều người nhanh chóng thấm mệt, nhưng sự hào hứng vẫn khiến các "nơm thủ" không muốn rời cuộc chơi.
Ý nghĩa cộng đồng của ngày hội
Anh Nguyễn Văn Nhâm, trú tại xã Đông Lộc, là một trong những người có thành quả ấn tượng nhất khi bắt được gần 10kg cá các loại. Anh từ chối bán số cá vừa bắt được, chia sẻ: "Tôi mang về chia cho anh em, họ hàng cùng thưởng thức. Đi nơm cá ngày hội là để vui, để có kỷ niệm với mọi người hơn là để bán lấy tiền". Theo người dân địa phương, hồ Bàu Mực được quản lý và chăm sóc thường xuyên, nguồn nước lưu thông liên tục nên cá phát triển tự nhiên, thịt chắc và thơm ngon.
Sau hơn một giờ tranh tài, các "nơm thủ" lần lượt mang chiến lợi phẩm lên bờ. Những con cá lớn nhất được đưa tới khu vực ban tổ chức để cân xác định trọng lượng. Người bắt được con cá lớn nhất sẽ nhận phần thưởng từ ban tổ chức. Tuy nhiên, giá trị lớn nhất của ngày hội không nằm ở phần thưởng, mà ở không khí đoàn kết, gắn bó cộng đồng mà hoạt động này mang lại. Nhiều năm qua, ngày hội nơm cá tại hồ Bàu Mực không chỉ là dịp thu hoạch thành quả sau một năm chăm sóc hồ cá mà còn trở thành nét đẹp văn hóa đặc sắc, góp phần gắn kết người dân trong giáo xứ Lập Thạch với bà con lương giáo trên địa bàn.
