Nam thanh niên 27 tuổi liệt cánh tay sau giờ ngủ trưa: Cảnh báo từ Bệnh viện Bạch Mai
Một trường hợp y tế đáng chú ý vừa được các bác sĩ Khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai chia sẻ, cảnh báo về những thói quen tưởng chừng vô hại nhưng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Bệnh nhân là nam thanh niên 27 tuổi, nhập viện trong tình trạng liệt hoàn toàn cánh tay phải, không thể duỗi cổ tay và các ngón tay sau một giờ chợp mắt ngủ trưa.
Diễn biến bất ngờ từ giấc ngủ ngắn
Theo lời kể, người bệnh hoàn toàn khỏe mạnh trước đó, không có tiền sử chấn thương hay vận động quá sức. Anh chỉ ngủ trong tư thế ngồi, đầu tỳ lên tay khoảng một giờ đồng hồ trong giờ nghỉ trưa. Tuy nhiên, khi tỉnh dậy, cánh tay phải gần như mất khả năng cử động, các ngón tay co quắp lại, khiến sinh hoạt và công việc hàng ngày bị ảnh hưởng nặng nề.
Các bác sĩ chẩn đoán anh bị liệt dây thần kinh quay, một trong những dây thần kinh chính của đám rối thần kinh cánh tay. Dây thần kinh này có chức năng chi phối vận động duỗi cổ tay, duỗi các ngón tay và gập cẳng tay. Khi tổn thương, người bệnh sẽ mất khả năng duỗi cổ tay và các ngón, dẫn đến hội chứng bàn tay rủ (wrist drop).
Triệu chứng và nguyên nhân gây bệnh
Triệu chứng nhận biết bệnh thường gặp bao gồm gập duỗi cổ tay yếu hoặc mất hoàn toàn, bàn tay rũ xuống như đang cầm một tờ báo. Người bệnh không duỗi được các ngón tay, đặc biệt là ngón cái, ngón trỏ và ngón giữa, kèm theo tê bì mặt sau cẳng tay và mu bàn tay. Một dấu hiệu đặc biệt là không thể hướng mu bàn tay lên trên khi dang tay.
Dưới góc nhìn y học hiện đại, nguyên nhân chính dẫn đến bệnh là do dây thần kinh bị chèn ép kéo dài. Các nguyên nhân phổ biến bao gồm:
- Ngủ gục trên cánh tay (liệt đệm thứ bảy) hoặc sử dụng nạng chống nách không đúng cách.
- Khối u, phình mạch chèn ép dây thần kinh.
- Chấn thương gãy xương cánh tay, sai khớp, hoặc vết thương phần mềm.
- Viêm nhiễm hoặc bệnh lý toàn thân như đái tháo đường, viêm đa dây thần kinh, hoặc biến chứng sau tiêm bắp không đúng vị trí.
Trong khi đó, y học cổ truyền xếp bệnh vào phạm vi “chứng tý” hoặc “bại” (liệt) do kinh lạc bị bế tắc, khí huyết vận hành không thông suốt trên đường kinh Tam Tiêu và Đại trường. Ngoại tà như phong, hàn, thấp xâm nhập có thể làm tổn thương phần kinh cân, gây co rút và teo cơ, cùng với chính khí suy yếu từ tỳ vị hư yếu và khí huyết bất túc.
Liệu trình điều trị kết hợp và khuyến nghị từ chuyên gia
Người bệnh đã lựa chọn phương pháp y học cổ truyền để điều trị và chỉ sau gần ba tuần, tay phải của anh đã cải thiện rõ rệt. Anh lấy lại được vận động duỗi các ngón tay và có thể thực hiện các vận động thô, chủ động hơn trong sinh hoạt hàng ngày.
Liệu trình điều trị kết hợp giữa y học cổ truyền và hiện đại bao gồm:
- Cố định và giảm phù nề bằng thuốc chống viêm, vitamin nhóm B (B1, B6, B12), cùng với xoa bóp nhẹ nhàng dọc theo cẳng tay.
- Châm cứu tại các huyệt Khúc Trì, Thủ Tam Lý, Hợp Cốc, Dương Khê, Ngoại Quan để thông kinh lạc và bổ khí huyết.
- Điện châm xung tần số thấp để kích thích phục hồi dẫn truyền thần kinh - cơ.
Các bác sĩ Khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai đưa ra khuyến nghị quan trọng:
- Người bệnh cần phát hiện sớm và điều trị càng sớm càng tốt trong vòng 3-6 tháng đầu, vì sau giai đoạn này khả năng di chứng sẽ cao hơn.
- Kiên trì tập phục hồi chức năng mỗi ngày, ngay cả khi mới chỉ cử động được một phần nhỏ.
- Tránh các tư thế chèn ép thần kinh như gác tay lên ghế khi ngủ hoặc đeo balo quá chật vùng nách.
- Kết hợp điều trị giữa chuyên khoa Nội thần kinh, Phục hồi chức năng và Y học cổ truyền để đạt hiệu quả tối ưu.
Việc chủ quan với những thói quen đơn giản có thể dẫn đến tổn thương nghiêm trọng, nhưng nếu được phát hiện và can thiệp kịp thời, người bệnh hoàn toàn có cơ hội phục hồi chức năng và trở lại cuộc sống bình thường.
