Nam sinh 19 tuổi liệt chân do thói quen ngồi khoanh chân, hồi phục nhờ y học cổ truyền
Ngày 15/4, Bệnh viện Bạch Mai đã công bố thông tin về một ca bệnh đáng chú ý: một nam sinh 19 tuổi bị liệt vận động và mất cảm giác ở chân trái do duy trì thói quen ngồi khoanh chân trong thời gian dài. Đáng mừng, bệnh nhân đã hồi phục đáng kể sau khi được điều trị bằng phương pháp kết hợp y học cổ truyền và y học hiện đại.
Diễn biến bệnh từ thói quen nhỏ đến hậu quả lớn
Bệnh nhân nam, 19 tuổi, trước đó hoàn toàn khỏe mạnh, không có tiền sử chấn thương hay bệnh lý nền nào. Tuy nhiên, sau một thời gian dài duy trì tư thế ngồi khoanh chân khi học tập và làm việc, người này bắt đầu xuất hiện cảm giác tê bì ở vùng bàn chân trái.
Ban đầu, triệu chứng khá nhẹ nhưng nhanh chóng tiến triển thành yếu cơ nghiêm trọng. Bệnh nhân không thể gấp cổ chân trái, đầu gối khó nhấc cao khi di chuyển, dẫn đến dáng đi thay đổi rõ rệt. Bàn chân quệt xuống đất gây khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày, học tập và tiềm ẩn nguy cơ chấn thương cao.
Kết quả điện cơ cho thấy tổn thương thần kinh mác sâu bên trái, dẫn đến chẩn đoán liệt dây thần kinh mác - nguyên nhân gây ra hội chứng "bàn chân rủ".
Nguyên nhân và cơ chế bệnh lý theo góc nhìn y học
Theo bác sĩ Hoàng Kim Chung, khoa y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai, dây thần kinh mác có vai trò chi phối động tác gấp mu bàn chân và nghiêng trong bàn chân. Khi bị tổn thương, người bệnh không thể nâng bàn chân lên, buộc phải nhấc cao gối khi đi bộ, đây là biểu hiện điển hình của "bàn chân rủ".
Trong y học hiện đại, nguyên nhân phổ biến nhất của tình trạng này là chèn ép dây thần kinh kéo dài, thường gặp ở những người có thói quen vắt chéo chân, ngồi khoanh chân hoặc nằm bất động lâu. Ngoài ra, bệnh lý cũng có thể xuất phát từ chấn thương vùng cẳng chân, đầu trên xương mác, sai khớp gối, tổn thương dây chằng, biến chứng thần kinh ngoại biên do đái tháo đường hoặc do khối u chèn ép dây thần kinh.
Dưới góc nhìn y học cổ truyền, bác sĩ Chung cho rằng tình trạng này thuộc phạm vi chứng tý hoặc nuy chứng, do khí huyết ứ trệ, kinh lạc bế tắc, khiến gân cơ không được nuôi dưỡng đầy đủ.
Phác đồ điều trị kết hợp và kết quả khả quan
Tại khoa y học cổ truyền, bệnh nhân được điều trị theo hướng kết hợp y học cổ truyền và y học hiện đại. Phác đồ bao gồm sử dụng thuốc chống viêm, bổ sung vitamin nhóm B (B1, B6, B12), cùng với các phương pháp như châm cứu, điện châm, xoa bóp, bấm huyệt vùng cẳng chân, và dùng thuốc y học cổ truyền phù hợp thể trạng.
Bên cạnh đó, bệnh nhân còn được tập phục hồi chức năng và nhận hỗ trợ tâm lý tích cực. Khi nhập viện, người bệnh có biểu hiện lo lắng, tự ti do dáng đi bất thường, nhưng sau quá trình được động viên, tư vấn, tinh thần đã ổn định và hợp tác tốt với điều trị.
Sau khoảng gần 2 tuần, tình trạng cải thiện rõ rệt. Bệnh nhân hết tê bì chân trái, không còn phải nhấc cao gối khi đi. Biên độ gấp cổ chân đạt khoảng 15 độ, gần tương đương chân lành và có thể chạy đoạn ngắn.
"Em cảm thấy đi lại mọi thứ thuận tiện hơn hẳn, chủ động trong sinh hoạt, không còn phải phụ thuộc vào người thân hỗ trợ, tự tin hơn khi tình trạng bệnh tình của mình được cải thiện", nam sinh chia sẻ.
Khuyến cáo phòng ngừa từ chuyên gia
Các bác sĩ Khoa y học cổ truyền của Bệnh viện Bạch Mai khuyến cáo, thói quen ngồi vắt chéo chân hoặc khoanh chân trong thời gian dài không chỉ ảnh hưởng đến tuần hoàn máu mà còn có nguy cơ gây chèn ép dây thần kinh, dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng như liệt vận động.
Để phòng tránh, người dân cần:
- Hạn chế duy trì một tư thế ngồi quá lâu, đặc biệt là vắt chéo hoặc khoanh chân.
- Thường xuyên thay đổi tư thế khi học tập, làm việc.
- Tăng cường vận động, tập luyện nhẹ nhàng.
- Chủ động đi khám khi có dấu hiệu tê bì, yếu cơ kéo dài.
Ca bệnh này là lời nhắc nhở quan trọng rằng những thói quen nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày cũng có thể gây ra hệ quả lớn đối với sức khỏe. Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời, đặc biệt là kết hợp hiệu quả giữa y học hiện đại và y học cổ truyền, có thể giúp người bệnh phục hồi nhanh chóng và hạn chế di chứng lâu dài.
