Dịch bệnh tay chân miệng đang có diễn biến phức tạp và gia tăng đáng lo ngại tại nhiều địa phương. Cụ thể, trong tuần 11 năm 2026, từ ngày 9 tháng 3 đến 15 tháng 3, số ca mắc mới đã lên đến 837 trường hợp. Con số này tăng hơn 97% so với mức trung bình của 4 tuần trước đó, với nhiều ổ dịch được ghi nhận tại các trường học và cộng đồng dân cư.
Chủng virus EV71 độc lực cao xuất hiện
Điều đáng báo động là cơ quan y tế đã phát hiện sự xuất hiện của chủng virus EV71 trong các mẫu khảo sát. Chủng virus này chiếm tỷ lệ 25% tổng số mẫu, được đánh giá có độc lực cao, khả năng lây lan nhanh chóng và dễ dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng về thần kinh và hô hấp. Phần lớn các ca tử vong liên quan đến bệnh tay chân miệng đều có sự hiện diện của chủng EV71, trong khi hiện nay vẫn chưa có thuốc điều trị đặc hiệu cho loại virus này.
Dấu hiệu cảnh báo và cách chăm sóc trẻ mắc bệnh
Bác sĩ chuyên khoa 1 Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết bệnh tay chân miệng là một bệnh truyền nhiễm lưu hành quanh năm, với hai đợt cao điểm thường rơi vào tháng 3 đến tháng 5 và tháng 9 đến tháng 12. Bệnh chủ yếu lây qua đường tiêu hóa do tiếp xúc với dịch tiết nước bọt, phân hoặc các vật dụng đã bị nhiễm virus.
Bác sĩ Chính nhấn mạnh rằng phụ huynh cần theo dõi sát sao tình trạng của trẻ vì bệnh có thể diễn tiến rất nhanh. Cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức khi xuất hiện một trong các dấu hiệu cảnh báo sau đây:
- Giật mình, hốt hoảng, chới với.
- Sốt cao kéo dài và khó hạ nhiệt.
- Ngủ li bì, lừ đừ hoặc quấy khóc bất thường.
- Run giật tay chân.
- Nôn ói nhiều lần.
- Bỏ bú, ăn uống kém rõ rệt.
Ngay khi nghi ngờ hoặc xác định trẻ mắc bệnh, cần cho trẻ nghỉ học và thực hiện cách ly tại nhà ít nhất từ 7 đến 10 ngày. Hạn chế tối đa việc tiếp xúc với các trẻ khác để ngăn chặn sự lây lan trong cộng đồng. Trong quá trình chăm sóc, cần lưu ý không làm vỡ các nốt phỏng trên da để tránh nguy cơ nhiễm trùng và lây lan virus. Đồng thời, đảm bảo chế độ dinh dưỡng phù hợp bằng cách cho trẻ ăn các thức ăn mềm, dễ nuốt.
Nguyên tắc '3 sạch' trong phòng ngừa bệnh tay chân miệng
Trong bối cảnh bệnh tay chân miệng chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, việc chủ động phòng ngừa và chú ý trong sinh hoạt hằng ngày đang trở thành giải pháp then chốt để kiểm soát dịch bệnh.
Bác sĩ Chính khuyến cáo người dân nên thực hiện nghiêm túc nguyên tắc '3 sạch' như sau:
- Ăn uống sạch: Đảm bảo thực phẩm và nước uống an toàn, vệ sinh.
- Giữ nhà cửa, đồ chơi và các vật dụng mà trẻ tiếp xúc luôn sạch sẽ, thường xuyên khử trùng.
- Rửa sạch tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và sau khi chăm sóc trẻ.
Ngoài ra, cần thu gom và xử lý phân cùng các chất thải đúng cách để hạn chế tối đa sự lây lan của virus qua đường tiêu hóa.
Vắc xin phòng bệnh được kỳ vọng
Vào tháng 3 năm 2026, Bộ Y tế đã chính thức phê duyệt vắc xin phòng bệnh tay chân miệng. Vắc xin này dự kiến sẽ được triển khai trong thời gian tới và được kỳ vọng sẽ trở thành một giải pháp phòng ngừa quan trọng. Nó có thể góp phần giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh nặng, đặc biệt trong bối cảnh dịch bệnh vẫn còn nhiều diễn biến phức tạp và khó lường.
