Đại biểu Quốc hội cảnh báo: Tiết kiệm không phải là cắt giảm máy móc 5-10%
Chiều ngày 20 tháng 4, Quốc hội tiếp tục phiên thảo luận tại hội trường với những ý kiến đáng chú ý về công tác thu chi ngân sách và thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Đại biểu Trần Văn Lâm, thuộc đoàn đại biểu tỉnh Bắc Ninh và là thành viên Ủy ban Công tác đại biểu Quốc hội, đã có bài phát biểu sâu sắc, đặt ra nhiều vấn đề cần xem xét kỹ lưỡng.
Ba vấn đề cốt lõi trong thu - chi ngân sách
Đại biểu Trần Văn Lâm mở đầu bằng việc nhấn mạnh rằng, nếu việc tăng thu ngân sách triệt tiêu động lực sản xuất kinh doanh, thu hẹp khu vực kinh tế và phát sinh các vấn đề xã hội ảnh hưởng đến tiềm năng tăng trưởng dài hạn, thì hiệu quả của việc tăng thu đó cần được nhìn nhận lại một cách thấu đáo. Ông đánh giá cao đề xuất mới nhất của Chính phủ trình Quốc hội tại kỳ họp này về sửa đổi các luật thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp, nhằm hỗ trợ hộ cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ trước những tác động bất lợi của tình hình kinh tế thế giới.
Từ đó, ông Lâm đặt ra ba vấn đề cần cân nhắc liên quan đến thu - chi ngân sách:
- Chú trọng chi thường xuyên cho các lĩnh vực nền tảng: Nếu chỉ tập trung tăng chi đầu tư mà chưa quan tâm đúng mức đến chi thường xuyên cho các lĩnh vực nền tảng, có thể dẫn đến suy giảm nội lực phát triển bền vững trong dài hạn.
- Cắt giảm theo mệnh lệnh hành chính không phản ánh đúng bản chất tiết kiệm: Việc cắt giảm máy móc, ví dụ 5% hay 10%, chưa chắc đã phản ánh đúng bản chất của tiết kiệm. Nếu sau khi cắt giảm, hoạt động vẫn đảm bảo và đạt mục tiêu quản lý, cần đặt lại vấn đề về tính đúng đắn của định mức chi tiêu và chất lượng công tác lập dự toán. Do đó, phải rà soát, hoàn thiện các định mức và nâng cao chất lượng lập dự toán cho sát thực tế, thay vì thẳng tay cắt giảm.
- Hệ số ICO cao cho thấy lãng phí lớn: Hiện nay, hệ số sử dụng vốn (ICO) của nước ta đang ở mức rất cao, cho thấy sự lãng phí là đáng kể và hiệu quả đầu tư còn hạn chế. Trong nhiều trường hợp, càng tăng đầu tư, nguy cơ lãng phí càng lớn. Nếu tiết kiệm chi thường xuyên nhưng lại dồn nguồn lực vào các dự án kém hiệu quả, chậm triển khai và không phát huy công năng sau đầu tư, đó lại là sự lãng phí lớn hơn.
Giải pháp nâng cao hiệu quả đầu tư
Theo đại biểu Trần Văn Lâm, cần tập trung vào các giải pháp nâng cao hiệu quả đầu tư. Nguyên tắc đặt ra là đầu tư bằng vốn vay phải có hiệu quả cao hơn chi phí vay, đầu tư phải nhanh chóng đưa vào sử dụng và phát huy hiệu quả kinh tế. Tiết kiệm trong quản lý chi ngân sách nhà nước không nên thực hiện một cách máy móc, mà phải gắn với mục tiêu cao nhất là nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực, phục vụ phát triển kinh tế xã hội nhanh và bền vững.
Cuối phần phát biểu, ông Lâm nhấn mạnh: "Không phải chi ít đi là tiết kiệm. Chi đúng, chi hiệu quả mới là tiết kiệm." Đồng thời, ông cho rằng không phải tăng thu bằng mọi giá, mà phải nuôi dưỡng nguồn thu bền vững cho nền kinh tế. Mỗi đồng thu - chi ngân sách phải đúng chỗ, hợp thời, tạo ra giá trị thực cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước, đó mới là tiết kiệm nhất.
Phiên thảo luận chiều 20.4 đã thu hút sự chú ý của nhiều đại biểu, với những trao đổi sôi nổi về cách thức quản lý ngân sách hiệu quả, đảm bảo nguồn lực được sử dụng tối ưu cho phát triển đất nước.
