Ba tập đoàn ôtô hàng đầu châu Âu gồm Volkswagen, Stellantis và Renault đang thúc đẩy Liên minh châu Âu (EU) thiết lập một quy định đơn giản về tiêu chuẩn "Made in Europe" nhằm tăng cường sản xuất nội địa và giảm phụ thuộc vào chuỗi cung ứng bên ngoài khu vực.
Đề xuất cụ thể từ ba hãng xe lớn
Trong thư gửi tới Nghị viện châu Âu, ba tập đoàn chiếm khoảng 60% sản lượng ôtô của châu Âu đề xuất EU yêu cầu 70% số xe bán ra tại thị trường này phải sử dụng ít nhất 70% giá trị linh kiện, công nghệ và hoạt động sản xuất có nguồn gốc từ 27 quốc gia thành viên. Quy định được đề xuất sẽ bao phủ toàn bộ chuỗi giá trị của ngành công nghiệp ôtô, từ khâu nghiên cứu, kỹ thuật, phát triển công nghệ cho tới sản xuất hoàn thiện, nhằm đảm bảo nhiều giá trị kinh tế hơn được tạo ra ngay tại các nước thành viên EU.
Bối cảnh và lý do kêu gọi
EU đang xem xét xây dựng tiêu chuẩn "Made in Europe" trong chiến lược công nghiệp rộng hơn, đặc biệt khi ngành công nghiệp ôtô đang bước vào giai đoạn chuyển đổi điện hóa. Tuy nhiên, hiện chưa có bộ quy chuẩn cuối cùng dành riêng cho lĩnh vực ôtô. Volkswagen, Stellantis và Renault cho biết họ cam kết duy trì nền tảng sản xuất mạnh mẽ tại châu Âu, nhưng điều này cần đi kèm một môi trường pháp lý thực tế hơn từ EU. Các nhà hoạch định chính sách của EU đang cân nhắc nhiều phương án như đặt ra tỷ lệ nội địa hóa, hỗ trợ tài chính và các ưu đãi gắn với hoạt động sản xuất trong khu vực.
Cả ba hãng xe viết trong thư: "Ngành công nghiệp ôtô châu Âu đang đối mặt với thách thức chưa từng có về khả năng cạnh tranh do khoảng cách công nghệ đáng kể trong các lĩnh vực chiến lược, áp lực cạnh tranh toàn cầu gay gắt cùng chi phí năng lượng, sản xuất và tuân thủ quy định vẫn ở mức cao".
"Made in Europe" có cứu được châu Âu trước xe Trung Quốc?
Đề xuất mới được đưa ra sau những lời kêu gọi trước đó từ Volkswagen và Stellantis, khi hai tập đoàn này đề nghị EU bảo vệ ngành công nghiệp ôtô trong khu vực thông qua các chính sách ưu đãi và đối xử thuận lợi hơn với những mẫu xe được sản xuất tại châu Âu. Các hãng xe cũng nhấn mạnh nhu cầu ôtô tại châu Âu vẫn đang ở mức thấp. Thị trường hiện bán ít hơn khoảng 3 triệu xe mỗi năm so với năm 2019, khiến các nhà sản xuất cần thêm hỗ trợ chính sách để duy trì hoạt động sản xuất và đầu tư.
Một trong những biện pháp được đề xuất cho EU là tăng cường hỗ trợ có mục tiêu cho ngành sản xuất pin, đồng thời nới lỏng một số quy định, đặc biệt đối với phân khúc xe cỡ nhỏ. Các hãng cho rằng việc giảm gánh nặng pháp lý có thể giúp xe điện trở nên dễ tiếp cận hơn với người tiêu dùng và củng cố chuỗi cung ứng trong khu vực.
Trong bối cảnh các hãng xe Trung Quốc đang gia tăng sự hiện diện tại châu Âu nhờ lợi thế về xe điện hóa và chi phí sản xuất, động thái này cho thấy các nhà sản xuất truyền thống đang thúc đẩy EU xây dựng hàng rào chính sách mới để bảo vệ năng lực sản xuất nội địa. Các tập đoàn cũng dẫn lại thực trạng thị trường ôtô EU hiện có khoảng 26% lượng xe là hàng nhập khẩu, coi đây là cơ sở cho việc cần thiết phải thay đổi chính sách.
"Châu Âu không đóng cửa thị trường. Châu Âu chỉ muốn ngăn xu hướng tiếp tục chuyển dịch hoạt động sản xuất công nghiệp sang các quốc gia ngoài khu vực", Volkswagen, Stellantis và Renault cùng nhấn mạnh.
