Giải Pháp Cấp Thiết Cho Nhà Ở Giá Hợp Lý: Từ Tín Dụng Dài Hạn Đến Ưu Đãi Đất Đai
Có nhà để an cư là ước mơ lớn nhất của người lao động, đặc biệt là nhóm thu nhập trung bình tại các đô thị lớn. Tuy nhiên, với giá nhà đất cao ngất ngưởng, giấc mơ này ngày càng xa vời. Trong bối cảnh đó, Chính phủ đang xây dựng chính sách phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp, nhận được sự ủng hộ từ người dân, chuyên gia và doanh nghiệp. Dưới đây là những ý kiến đóng góp chi tiết cho chủ trương này.
Gói Tín Dụng Dài Hạn Và Mô Hình Tiết Kiệm Nhà Ở
TS Nguyễn Thị Đông, giảng viên kinh tế tại Trường ĐH Kinh tế - Luật TP.HCM, nhấn mạnh rằng nhóm thu nhập trung bình hiện rơi vào khoảng trống chính sách: họ không đủ điều kiện hưởng ưu đãi nhà ở xã hội và không đủ tiền mua nhà ở thương mại. Với người độc thân có thu nhập khoảng 35 triệu đồng/tháng, việc dành 30-40% thu nhập để trả nợ mua nhà trong hơn 10 năm là gánh nặng tài chính khổng lồ.
Bà đề xuất Nhà nước cần thiết kế gói tín dụng dài hạn 20-25 năm, với lãi suất ổn định trong trung hạn (3-5 năm đầu) để tạo sự an tâm cho người mua. Ngoài ra, có thể nghiên cứu mô hình tiết kiệm nhà ở như ở Đức hay Singapore, nơi người mua mở tài khoản chuyên biệt, tích lũy trong 3-5 năm, sau đó được vay với hạn mức cao hơn và lãi suất ưu đãi. Cách này giúp giảm áp lực cho người mua và rủi ro cho ngân hàng.
Bà cũng gợi ý xem xét giảm trừ phần lãi vay khi tính thuế thu nhập cá nhân cho người mua nhà có thu nhập trung bình, giúp giảm chi phí thực tế mà không cần cấp bù lãi suất trực tiếp.
Rút Ngắn Thủ Tục Và Tạo Quỹ Đất Sạch
Ông Ngô Quang Phúc, Tổng giám đốc Phú Đông Group, cho rằng để phát triển nhà ở giá phù hợp, cần hội đủ bốn điều kiện: quỹ đất phù hợp, thủ tục pháp lý nhanh, năng lực triển khai và kinh doanh hiệu quả. Ông nhấn mạnh thời gian xử lý thủ tục đầu tư xây dựng là yếu tố doanh nghiệp khó chủ động nhất.
Nhà nước cần rà soát quy định để rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục, giúp doanh nghiệp giảm áp lực vốn và hạ giá thành nhà ở. Các địa phương nên tạo quỹ đất sạch quy mô lớn, chủ động giải phóng mặt bằng và đấu giá để dự án triển khai nhanh chóng hơn. Khi doanh nghiệp giữ kỷ luật phát triển sản phẩm và Nhà nước cải thiện môi trường pháp lý, sẽ sớm có thêm nhiều dự án nhà ở giá hợp lý.
Ưu Đãi Tiền Sử Dụng Đất Và Nới Biên Lợi Nhuận
Ông Nguyễn Quốc Hiệp, Chủ tịch Hiệp hội Các nhà thầu xây dựng Việt Nam, chỉ ra rằng dự thảo nghị quyết chưa nêu rõ giá cụ thể cho nhà ở thương mại giá phù hợp. Với mức lợi nhuận khống chế ở 15% (tương tự nhà ở xã hội), nhưng không được miễn tiền sử dụng đất, sẽ không khuyến khích doanh nghiệp đầu tư.
Ông đề nghị cần có ưu đãi về giá đất, tiền sử dụng đất hoặc cắt giảm thủ tục để hấp dẫn nhà đầu tư. Ông Phạm Đức Toản, Tổng giám đốc Công ty CP đầu tư và phát triển bất động sản EZ, đồng tình rằng chi phí đất đai chiếm tỷ trọng lớn (lên tới 50% tại Hà Nội), nên cần ưu đãi tiền sử dụng đất và nới biên lợi nhuận. Nếu nhà ở xã hội được hưởng VAT 5%, nhà ở thương mại cũng cần ưu đãi tương tự.
Phản Hồi Từ Cơ Quan Quản Lý Và Người Dân
Bà Tống Thị Hạnh, Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản, Bộ Xây dựng, cho biết Bộ đang lấy ý kiến địa phương về cơ chế thí điểm. Chủ đầu tư sẽ được giao đất không qua đấu giá, không phải bố trí đất làm nhà ở xã hội, và hưởng lợi nhuận tối đa 15%. Họ cũng được huy động vốn theo quy định pháp luật.
Từ góc độ người dân, chị Diệu Vân ở xã Bình Chánh, TP.HCM, chia sẻ vợ chồng chị có thu nhập gần 40 triệu đồng/tháng nhưng vẫn chưa dám nghĩ đến việc mua nhà do giá cao. Với căn nhà 3 tỉ đồng, họ phải trả 900 triệu đồng đối ứng và hơn 2 tỉ đồng vay ngân hàng, khiến khoản trả nợ hàng tháng lên tới 15 triệu đồng, vượt xa khả năng tiết kiệm.
Anh Nguyễn Văn Trọng ở Hiệp Phú, TP.HCM, đề xuất Nhà nước xem xét khoản vay lãi suất thấp ổn định, giãn thời gian bắt đầu trả nợ 2-3 năm sau khi vay, và hạn chế đầu cơ để giá nhà không bị đẩy lên. Hiệp hội Bất động sản TP.HCM cũng đề xuất lãi suất ưu đãi 6-7%/năm trong 10-12 năm cho người mua nhà ở thương mại giá phù hợp.
Những đề xuất trên cho thấy sự cấp thiết của việc kết hợp chính sách tín dụng, ưu đãi đất đai, và giảm thủ tục để biến giấc mơ an cư thành hiện thực cho người thu nhập trung bình.
