Theo các chuyên gia kinh tế, Việt Nam đang đứng trước cơ hội kiến tạo cực tăng trưởng mới nhờ cú hích kép từ đầu tư công và cải cách thể chế. Đây là động lực quan trọng để thúc đẩy nền kinh tế phục hồi và phát triển bền vững trong bối cảnh hậu COVID-19.
Đầu tư công – Đòn bẩy cho tăng trưởng
Đầu tư công được xem là một trong những trụ cột chính của cú hích kép. Trong năm 2023, Chính phủ đã đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, với tổng số vốn lên tới hơn 700.000 tỷ đồng. Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công ước đạt trên 95% kế hoạch, tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực cho các ngành kinh tế khác.
“Đầu tư công không chỉ tạo ra cơ sở hạ tầng mà còn kích thích tiêu dùng và sản xuất trong nước”, ông Nguyễn Đình Cung, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương, nhận định. “Đây là cú hích quan trọng để nền kinh tế vượt qua khó khăn.”
Cải cách thể chế – Nền tảng cho phát triển bền vững
Bên cạnh đầu tư công, cải cách thể chế là yếu tố then chốt thứ hai của cú hích kép. Các chuyên gia cho rằng, việc hoàn thiện khung pháp lý, cắt giảm thủ tục hành chính và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp phát triển.
Chính phủ đã ban hành nhiều nghị quyết và chỉ thị nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, như Nghị quyết 02/NQ-CP về cải thiện môi trường kinh doanh. Theo báo cáo của Ngân hàng Thế giới, chỉ số năng lực cạnh tranh quốc gia của Việt Nam đã tăng 10 bậc trong năm qua.
“Cải cách thể chế là chìa khóa để khơi thông nguồn lực xã hội”, ông Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, nhấn mạnh. “Khi thể chế thông thoáng, doanh nghiệp sẽ yên tâm đầu tư và sản xuất.”
Tác động đến các ngành kinh tế
Cú hích kép dự kiến sẽ tác động mạnh mẽ đến nhiều ngành kinh tế. Ngành xây dựng và bất động sản được hưởng lợi trực tiếp từ đầu tư công, trong khi ngành dịch vụ và sản xuất được thúc đẩy nhờ cải cách thể chế.
Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, GDP quý I/2024 tăng trưởng 5,66% so với cùng kỳ, cao hơn mức dự báo. Đóng góp chính đến từ khu vực công nghiệp và xây dựng với mức tăng 6,28%.
“Chúng tôi kỳ vọng tăng trưởng GDP cả năm 2024 sẽ đạt 6-6,5% nếu cú hích kép được triển khai hiệu quả”, bà Nguyễn Thị Hương, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế-xã hội Hà Nội, cho biết.
Thách thức và giải pháp
Mặc dù có nhiều triển vọng, việc thực hiện cú hích kép cũng đối mặt với không ít thách thức. Vấn đề giải ngân vốn đầu tư công vẫn còn chậm ở một số địa phương, trong khi cải cách thể chế đòi hỏi sự quyết tâm cao từ các cấp.
Để vượt qua thách thức, các chuyên gia đề xuất tăng cường phân cấp, phân quyền cho địa phương, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý. Ngoài ra, cần có cơ chế giám sát chặt chẽ để đảm bảo hiệu quả sử dụng vốn.
“Cú hích kép không phải là giải pháp tức thời mà là chiến lược dài hạn”, ông Nguyễn Đình Cung kết luận. “Việt Nam cần kiên trì thực hiện để tạo nền tảng vững chắc cho tương lai.”
