Việt Nam và Trung Quốc đánh dấu bước ngoặt với hiệp định hải quan mới
Hai quốc gia láng giềng vừa chính thức ký kết một hiệp định hải quan mới, thay thế cho văn bản đã được ký từ năm 1993. Động thái này nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển mạnh mẽ của thương mại song phương trong bối cảnh mới.
Kim ngạch thương mại tăng trưởng ấn tượng
Việc ký kết diễn ra khi kim ngạch thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc liên tục tăng trưởng, dự kiến sẽ vượt mốc hơn 250 tỷ USD vào năm 2025. Trong bối cảnh đó, sự phối hợp chặt chẽ giữa Cơ quan Hải quan hai bên có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Hiệp định không chỉ tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại mà còn nâng cao hiệu quả trong công tác phòng ngừa và đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại. Đây được xem là nền tảng để xây dựng một ngành hải quan chuyên nghiệp, hiện đại, phù hợp với các chuẩn mực quốc tế.
Những cam kết cụ thể và kế hoạch triển khai
Theo các cam kết tại hiệp định, hai bên sẽ đẩy mạnh trao đổi và chia sẻ thông tin về:
- Chính sách và pháp luật hải quan
- Hoạt động xuất nhập khẩu
- Các dấu hiệu vi phạm để kịp thời ngăn chặn rủi ro
Đồng thời, hợp tác sẽ được mở rộng sang các lĩnh vực then chốt như:
- Trao đổi dữ liệu điện tử
- Triển khai cơ chế một cửa
- Áp dụng cửa khẩu thông minh
- Thực hiện cơ chế hợp tác chương trình Doanh nghiệp ưu tiên (AEO)
Xây dựng nền tảng hợp tác lâu dài
Hiệp định còn tạo cơ sở để tăng cường hỗ trợ kỹ thuật, chia sẻ kinh nghiệm quản lý, ứng dụng công nghệ và nâng cao năng lực cho lực lượng hải quan hai nước. Kế hoạch thực hiện được xây dựng theo hướng triển khai sớm và đồng bộ, thể hiện quyết tâm của cả hai bên trong việc nhanh chóng đưa các cam kết vào thực tiễn.
Việc chỉ định đầu mối liên lạc và xây dựng kế hoạch hợp tác ngay sau khi hiệp định có hiệu lực sẽ bảo đảm cơ chế phối hợp thông suốt. Điều này tạo nền tảng cho việc triển khai hiệu quả các hoạt động trao đổi thông tin, hỗ trợ điều tra và kiểm soát rủi ro.
Ưu tiên triển khai từ cấp cao
Bên lề lễ ký kết, đoàn công tác của Việt Nam do Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn và Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ dẫn đầu đã có buổi hội đàm quan trọng. Hai bên thống nhất tập trung ưu tiên triển khai một số nội dung then chốt:
Cụ thể, sẽ giao cho đầu mối Cơ quan Hải quan của hai bên triển khai hiệu quả các cam kết tại hiệp định. Cơ chế hợp tác sẽ được thực hiện thông qua Hội nghị Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan thường niên luân phiên.
Hội nghị này nhằm tăng cường hợp tác trao đổi về:
- Công tác quản lý cửa khẩu
- Tình hình xuất nhập khẩu
- Quan hệ thương mại hai nước
- Công tác kiểm tra chuyên ngành
Sáng kiến cửa khẩu thông minh và hợp tác chống buôn lậu
Một trong những ưu tiên hàng đầu là triển khai hiệu quả sáng kiến cửa khẩu thông minh. Hai bên cam kết sớm hợp tác, chia sẻ thông tin phục vụ cho thông quan nhanh chóng hàng hóa xuất nhập khẩu tại biên giới.
Đồng thời, các nội dung thống nhất tại tuyên bố chung sẽ tiếp tục được triển khai, bao gồm:
- Giai đoạn tiếp theo của Chiến dịch Con rồng Mê Kông (Mekong Dragon)
- Các hoạt động hợp tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại
- Hợp tác trong khuôn khổ đối tác xây dựng hải quan thông minh
- Tăng cường năng lực thông quan tại các cửa khẩu đường bộ và đường sắt
- Thống nhất và đơn giản hóa thủ tục kiểm tra chuyên ngành
Những nỗ lực hợp tác này không chỉ đánh dấu bước phát triển mới trong quan hệ hải quan Việt Nam-Trung Quốc, mà còn góp phần cụ thể hóa các nhận thức chung cấp cao. Quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện giữa hai nước được kỳ vọng sẽ ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả hơn.
