Ông Trump: Tổng thống Iran đề xuất ngừng bắn, Mỹ đặt điều kiện mở eo biển Hormuz
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Tổng thống của "chính quyền mới" tại Iran đã đề nghị một lệnh ngừng bắn, nhưng Washington chỉ "xem xét" đề xuất này nếu eo biển Hormuz được mở lại hoàn toàn. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump nhấn mạnh eo biển chiến lược này phải "mở, thông suốt và an toàn" trước khi Mỹ cân nhắc lời đề nghị từ Tehran.
Ông đồng thời cảnh báo chiến dịch quân sự sẽ tiếp tục leo thang cho đến khi điều kiện này được đáp ứng. Tuyên bố được đưa ra chỉ vài giờ trước bài phát biểu "quan trọng về Iran" của ông Trump trước toàn quốc, dự kiến diễn ra vào tối ngày 1/4.
Ông Trump úp mở khả năng Mỹ rời NATO
Trong cuộc trao đổi với Daily Telegraph, Tổng thống Trump mô tả NATO là một "con hổ giấy" và khẳng định việc Mỹ rời khỏi liên minh quân sự này "không còn là điều có thể xem xét lại". Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết ông từ lâu đã hoài nghi về độ tin cậy của NATO, và tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu gia tăng.
Nhà Trắng được cho là không hài lòng khi các nước châu Âu từ chối triển khai tàu chiến hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển dầu khí toàn cầu đang bị Iran kiểm soát chặt chẽ. Đồng thời, một số quốc gia cũng không cho phép Mỹ sử dụng căn cứ quân sự trên lãnh thổ để tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Tehran.
Phản ứng từ châu Âu và các đồng minh
Các lãnh đạo châu Âu đánh giá việc can thiệp quân sự để "mở khóa" eo Hormuz là cực kỳ rủi ro, trong bối cảnh Iran gia tăng tấn công các tàu chở dầu. Nhiều quan chức cho rằng chiến dịch quân sự của Mỹ là lựa chọn đơn phương và không có sự tham vấn trước với đồng minh.
Châu Âu tỏ ra dè dặt trước nguy cơ sa lầy vào một cuộc "chiến tranh bất tận" mới tại Trung Đông, tương tự Iraq hay Afghanistan. Tổng thống Trump cho rằng sự do dự của các đồng minh là biểu hiện của việc NATO "phản bội" Washington.
Ông tiết lộ từng kỳ vọng các nước NATO sẽ tự động đáp ứng đề nghị hỗ trợ của Mỹ tại Iran, nhưng thực tế lại không như vậy. Thủ tướng Anh Keir Starmer khẳng định London sẽ không thay đổi lập trường về cuộc chiến tại Iran, bất chấp sức ép từ Washington.
Căng thẳng leo thang và chỉ trích công khai
Căng thẳng tiếp tục leo thang khi ông Trump công khai chỉ trích các đồng minh chủ chốt như Anh và Pháp. Trên Truth Social, ông cáo buộc Pháp từ chối cho phép máy bay chở thiết bị quân sự bay qua không phận nước này để hỗ trợ Israel.
Ông Trump cũng công kích năng lực hải quân Anh, cho rằng nước này "không còn đủ sức mạnh trên biển" và sở hữu các tàu sân bay "không hoạt động hiệu quả". Không chỉ ông Trump, một số quan chức cấp cao Mỹ cũng để ngỏ khả năng Washington sẽ xem xét lại vai trò trong NATO sau khi chiến sự Iran kết thúc.
Ngoại trưởng Marco Rubio cho rằng nếu NATO chỉ yêu cầu Mỹ bảo vệ châu Âu nhưng lại từ chối hỗ trợ khi Washington cần, thì mối quan hệ này "cần được đánh giá lại một cách nghiêm túc".
Tình hình hiện tại cho thấy cuộc chiến tại Iran vẫn đang diễn biến phức tạp, với những tuyên bố trái chiều về khả năng kết thúc. Trong khi Mỹ tự tin về việc kiểm soát bầu trời Iran, nguy cơ trả đũa từ Tehran vẫn là mối đe dọa thường trực, đặt ra nhiều thách thức cho các bên liên quan.
