Ông Trump Đối Mặt Lựa Chọn Chiến Lược Trước Chuyến Thăm Bắc Kinh
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã công bố lịch trình mới cho chuyến thăm Trung Quốc, dự kiến diễn ra vào hai ngày 14-15 tháng 5, sau khi hoãn kế hoạch ban đầu để tập trung xử lý xung đột tại Iran. Động thái này làm dấy lên phân tích về lộ trình ưu tiên của Washington trong việc chấm dứt chiến sự với Tehran, với nhiều chuyên gia cho rằng nếu xung đột kéo dài, cục diện có thể nghiêng về phía Bắc Kinh.
Tính Toán Thời Điểm Và Kỳ Vọng Ngoại Giao
Ông Ma Xiaolin, chuyên gia quan hệ quốc tế tại Đại học Nghiên cứu Quốc tế Chiết Giang, nhận định việc ấn định lại thời điểm có thể là cơ hội để ông Trump tìm kiếm một lối thoát. “Ngay cả khi chưa thể đạt được thỏa thuận hòa bình, ít nhất ông Trump có thể thúc đẩy hạ nhiệt căng thẳng, giữ xung đột ở trạng thái tương đối ổn định”, ông nói. Trong khi đó, ông Diao Daming, giáo sư tại Đại học Nhân dân Trung Quốc, cho rằng mốc thời gian mới phản ánh cách Washington đánh giá diễn biến chiến sự và kỳ vọng tích cực vào chuyến đi.
Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh quan hệ Mỹ - Trung đang chịu sức ép gia tăng bởi các bất đồng về thương mại, Đài Loan và an ninh. Dù vậy, hai bên vẫn phát tín hiệu sẵn sàng duy trì đối thoại cấp cao, với phía Trung Quốc nhấn mạnh kênh liên lạc giữa lãnh đạo hai nước giữ vai trò “không thể thay thế”.
Chiến Sự Iran Và Nguy Cơ Sa Lầy
Ông Trump đã phát đi tín hiệu muốn kết thúc chiến tranh, kêu gọi Iran “nghiêm túc hơn trước khi quá muộn”. Trong buổi họp báo ngày 30/3 tại Nhà Trắng, ông tuyên bố Mỹ có thể chấm dứt chiến dịch quân sự chống lại Iran trong 2-3 tuần tới. Tuy nhiên, Tehran đã công khai bác bỏ một kế hoạch hòa bình do Mỹ chuyển qua Pakistan, dù để ngỏ khả năng ngừng bắn nếu các điều kiện của họ được đáp ứng.
Theo các nguồn tin, hàng trăm lính đặc nhiệm Mỹ đã được triển khai tới Trung Đông, nâng tổng số binh sĩ Mỹ trong khu vực lên hơn 50.000. Động thái này giúp Washington có thêm lựa chọn quân sự, từ bảo đảm an ninh eo biển Hormuz đến khả năng đánh chiếm đảo Kharg. Tuy nhiên, theo Li Cheng, Giám đốc Trung tâm Trung Quốc Đương đại và Thế giới thuộc Đại học Hong Kong, khả năng Mỹ tiến hành một cuộc tấn công trên bộ quy mô lớn là “không cao”.
Uy Tín Mỹ Lung Lay Và Lợi Thế Cho Bắc Kinh
Các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran làm dấy lên lo ngại về những cú sốc kinh tế lan rộng nếu xung đột kéo dài. Điều này đồng thời gia tăng rủi ro chính trị cho ông Trump, khi đảng Cộng hòa có thể mất quyền kiểm soát Quốc hội trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11. Ông Ma Xiaolin chỉ ra phong cách hành xử “mang tính ép buộc, giao dịch và đơn phương” của ông Trump, và cho rằng quan hệ Trung - Mỹ thực tế lại trở thành trụ ổn định nhất, có lợi cho Bắc Kinh.
Ông Ma Bo, Phó giáo sư tại Đại học Nam Kinh, cảnh báo rằng bất kỳ sự thay đổi lịch trình nào nữa cũng sẽ làm tổn hại uy tín của Mỹ. “Nếu Nhà Trắng tiếp tục hoãn chuyến thăm tháng 5, năng lực thực thi chương trình ngoại giao và duy trì cam kết chính sách của họ sẽ bị đặt dấu hỏi”, ông nhận định. Trong khi Mỹ là bên chủ động nâng kỳ vọng, Trung Quốc có thể kiên nhẫn quan sát diễn biến và tận dụng để củng cố thông điệp “Mỹ tạo ra bất ổn, Trung Quốc mang lại ổn định”.
