Gan nhiễm mỡ không trực tiếp ngăn cản cơ thể giảm cân nhưng có thể tác động gián tiếp. Bản thân lượng mỡ tích tụ trong gan không khiến cơ thể mất khả năng đốt cháy mỡ, theo trang thông tin sức khỏe Everyday Health (Mỹ). Tuy nhiên, nhiều người bị gan nhiễm mỡ đồng thời gặp tình trạng kháng insulin, một rối loạn khiến tế bào phản ứng kém với insulin – hormone đưa đường từ máu vào tế bào để tạo năng lượng.
Kháng insulin và tích trữ mỡ nội tạng
Khi cơ thể kháng insulin, tuyến tụy phải tiết nhiều insulin hơn để duy trì đường huyết ổn định. Nồng độ insulin cao kéo dài thúc đẩy quá trình tích trữ mỡ, đặc biệt là mỡ nội tạng quanh vùng bụng. Điều này khiến giảm cân trở nên khó khăn hơn, dù người bệnh đã thay đổi chế độ ăn hoặc tăng cường vận động. Ngoài ra, người bị gan nhiễm mỡ thường có nhiều yếu tố bất lợi khác như béo phì, rối loạn mỡ máu hoặc tiểu đường loại 2. Chính sự kết hợp của các rối loạn này mới là nguyên nhân chính khiến cân nặng khó giảm.
Giảm cân cải thiện gan nhiễm mỡ
Nếu giảm cân thành công, tình trạng gan nhiễm mỡ sẽ được cải thiện. Các nghiên cứu cho thấy khi cân nặng giảm, lượng mỡ tích tụ trong gan cũng giảm theo, giúp cải thiện tình trạng viêm và giảm nguy cơ tổn thương gan tiến triển. Cụ thể, một nghiên cứu tổng quan trên chuyên san Journal of Hepatology chỉ ra rằng ở người mắc gan nhiễm mỡ không do rượu, giảm cân giúp giảm mỡ gan và cải thiện men gan. Người giảm càng nhiều cân nặng thì tình trạng gan cũng được cải thiện càng nhiều.
Theo nhiều hướng dẫn điều trị quốc tế, giảm khoảng 5% trọng lượng cơ thể đã có thể giúp giảm lượng mỡ trong gan. Nếu giảm được từ 7–10% cân nặng, người bệnh có thể nhận được lợi ích rõ rệt hơn đối với sức khỏe gan, chẳng hạn cải thiện viêm và làm chậm quá trình xơ hóa. Quan trọng hơn, khi lượng mỡ trong gan giảm, độ nhạy insulin thường tăng lên, giúp cơ thể sử dụng năng lượng hiệu quả hơn, kiểm soát đường huyết tốt hơn và hỗ trợ giảm cân trong tương lai.
Mục tiêu giảm cân bền vững
Nếu bị gan nhiễm mỡ, mục tiêu không nên là giảm cân thật nhanh mà là giảm cân bền vững. Người bệnh nên ưu tiên chế độ ăn giàu rau xanh, trái cây nguyên quả, ngũ cốc nguyên hạt, thịt nạc giàu protein và chất béo lành mạnh. Đồng thời cần hạn chế đồ uống có đường, bánh kẹo và các món ăn chứa nhiều đường.
Bên cạnh chế độ ăn, tập luyện cũng rất quan trọng. Đi bộ nhanh, đạp xe, bơi lội hoặc nâng tạ đều giúp giảm mỡ gan và cải thiện độ nhạy insulin. Thậm chí một số nghiên cứu còn cho thấy việc tập luyện đều đặn vẫn mang lại lợi ích cho gan ngay cả khi cân nặng chưa giảm đáng kể, theo Everyday Health.
