Dự án đường Đồng Nai: Người dân hiến đất đối mặt nguy cơ mất an toàn sinh hoạt
Trong quá trình triển khai các dự án giao thông tại tỉnh Đồng Nai, nhiều hộ dân đã tự nguyện hiến đất nhưng hiện đang phải đối mặt với những hệ lụy nghiêm trọng về an toàn và sinh hoạt. Nguyên nhân chính đến từ việc các đơn vị tư vấn và thi công hạ cốt nền đường xuống sâu, tạo ra chênh lệch lớn so với mặt đất tự nhiên, mà không tính đến điều kiện sống của người dân hai bên tuyến.
Tuyến đường Phú Trung - Phước Tân: Bài học từ sự thiếu sót trong thiết kế
Tuyến đường từ xã Phú Trung đi Phước Tân, được phê duyệt từ cuối năm 2021, là một ví dụ điển hình. Dự án do Ban Quản lý dự án khu vực Phú Riềng làm chủ đầu tư theo hình thức “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, với tổng mức đầu tư lên đến 120 tỷ đồng. Công trình khởi công vào cuối năm 2022 và dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2024.
Tuy nhiên, do đi qua nhiều khu vực đồi dốc, đơn vị tư vấn đã quyết định hạ cốt nền đường xuống sâu, có đoạn chênh lệch so với mặt đất tự nhiên hơn 10 mét. Điều này đã gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của các hộ dân sống dọc theo tuyến đường, nhiều người trong số họ đã “nhường đất” cho dự án mà không lường trước được hậu quả.
Những câu chuyện đau lòng từ người dân hiến đất
Gia đình chị Nguyễn Thị Nguyệt (xã Phú Riềng) là một trường hợp điển hình. Chị đã hiến hơn 5.000m² đất rẫy để làm đường, nhưng hiện nay, nền đường bị hạ sâu khiến nhà chị nằm sát mép ta-luy nguy hiểm. “Do nhà nằm sát mép ta-luy sâu, gia đình tôi phải làm hàng rào hai lớp để bảo đảm an toàn. Có lần con tôi trượt chân, may mắn được hàng rào giữ lại. Hiện nay, chúng tôi phải luôn trông coi, không dám để cháu tự chơi như trước”, chị Nguyệt chia sẻ.
Tương tự, anh Nguyễn Trọng Mạnh (xã Phú Trung) đã hiến gần 10.000m² đất. Anh cho biết: “Trước đây, nền nhà bằng với mặt đường, nhưng nay chênh lệch gần 4 mét, khiến việc đi lại và sinh hoạt rất bất tiện. Tôi mong chính quyền hỗ trợ kinh phí để gia đình di dời nhà vào bên trong và hạ cốt nền cho phù hợp”.
Phản ứng từ phía chủ đầu tư và chính quyền
Theo anh Bùi Viết Tòa, nhân viên kỹ thuật Ban Quản lý dự án khu vực Phú Riềng, dự án này thực hiện theo hình thức “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, do đó không bố trí kinh phí bồi thường hay hỗ trợ giải phóng mặt bằng. Ban Quản lý đã nhiều lần đề xuất cơ quan có thẩm quyền cho phép cải tạo phần đất bị ảnh hưởng, nhưng đến nay vẫn chưa được chấp thuận do phần đất này được xác định là khoáng sản, không được tự ý điều chỉnh.
Trên tuyến Đường tỉnh 753, kết nối khu vực phía đông với phía tây bắc tỉnh Đồng Nai, cũng ghi nhận tình trạng tương tự. Ông Dương Hoàng Anh Toàn, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh Đồng Nai, thừa nhận: “Do áp lực tiến độ giải ngân và khối lượng công việc lớn vào thời điểm cuối năm, công tác kiểm tra, giám sát chưa kịp thời, dẫn đến phát sinh một số bất cập, ảnh hưởng đến đời sống người dân”.
Ông Toàn cho biết thêm, chủ đầu tư đã tổ chức xin lỗi các hộ dân và hỗ trợ di dời 8 hộ bị ảnh hưởng bởi việc hạ cốt nền đường. Trong sáu tháng đầu tại nơi ở mới, mỗi hộ được hỗ trợ 6 triệu đồng mỗi tháng. Đơn vị cũng đang phối hợp với Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực Đồng Phú để thực hiện các thủ tục bồi thường, hỗ trợ theo quy định.
Hướng giải quyết và bài học kinh nghiệm
Trước những kiến nghị của người dân, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai đã có văn bản khẩn, giao Sở Xây dựng chủ trì kiểm tra hiện trường và rà soát toàn bộ hồ sơ thiết kế, thi công. Mục tiêu là làm rõ nguyên nhân dẫn đến tình trạng nền nhà người dân cao hơn mặt đường từ 3 đến 12 mét, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.
Từ thực tế này, có thể thấy rằng việc bảo đảm quyền lợi chính đáng và an toàn của người dân cần được đặt lên hàng đầu trong mọi dự án phát triển hạ tầng. Các công trình giao thông không chỉ là những tuyến đường kết nối, mà còn phải “thuận lòng dân”, hạn chế tối đa tác động tiêu cực đến đời sống.
Đây là một bài học đáng giá, khẳng định tính nguyên tắc phải thống nhất và đồng bộ trong các quy hoạch phát triển. Việc tôn trọng, bảo vệ và phục vụ người dân phải là yêu cầu bắt buộc đối với các chủ đầu tư, đơn vị tư vấn, giám sát và chính quyền địa phương.
Sau khi có chỉ đạo của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, Sở Xây dựng đã chỉ đạo cơ quan chuyên môn phối hợp với chính quyền địa phương khảo sát thực tế để tham mưu phương án trình lãnh đạo tỉnh xem xét xử lý. Các hộ dân bị ảnh hưởng vẫn đang mong chờ một giải pháp thỏa đáng để ổn định cuộc sống lâu dài.
