Nhiều người từng thắc mắc vì sao trong cùng một không gian, bản thân liên tục bị muỗi đốt trong khi những người xung quanh gần như không bị làm phiền. Theo các nhà khoa học, đây không chỉ là cảm giác chủ quan mà có cơ sở khoa học rõ ràng.
Muỗi không chọn mục tiêu ngẫu nhiên
Theo Science Alert, một nghiên cứu tại Pháp cho thấy muỗi không lựa chọn mục tiêu một cách ngẫu nhiên. Loài côn trùng này bị thu hút bởi nhiều tín hiệu khác nhau từ cơ thể con người, bao gồm khí CO2 trong hơi thở, mùi cơ thể, nhiệt độ da và độ ẩm.
Ông Frederic Simard, nhà côn trùng học y khoa thuộc Viện Nghiên cứu vì Sự phát triển (Pháp), cho biết muỗi thực sự bị thu hút bởi một số người nhiều hơn những người khác. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh không ai luôn là "nam châm hút muỗi", mà còn tùy trường hợp cụ thể.
Các yếu tố ảnh hưởng đến sức hấp dẫn với muỗi
Khi còn ở khoảng cách xa hàng chục mét, muỗi chủ yếu phát hiện khí CO2 mà con người thở ra. Khi tiến gần hơn, chúng bắt đầu nhận biết mùi cơ thể. Ở khoảng cách gần, nhiệt độ và độ ẩm trên da tiếp tục giúp muỗi xác định mục tiêu.
Trái với quan niệm phổ biến, chưa có bằng chứng khoa học thuyết phục cho thấy muỗi thích một nhóm máu cụ thể hơn các nhóm máu khác. Các nghiên cứu hiện nay cũng không ghi nhận mối liên hệ đáng kể giữa nguy cơ bị muỗi đốt với màu da, màu mắt hay màu tóc.
Mùi cơ thể là yếu tố quan trọng nhất
Yếu tố được xem là quan trọng nhất là mùi cơ thể. Con người có thể phát tán từ 300 đến 1.000 hợp chất tạo mùi khác nhau, phần lớn được hình thành từ hoạt động của hệ vi sinh vật trên da. Chính sự khác biệt về thành phần hóa học này khiến mỗi người có mức độ hấp dẫn khác nhau đối với muỗi.
Để chứng minh điều này, các nhà khoa học cho loài muỗi Aedes aegypti - loài truyền bệnh sốt xuất huyết và sốt vàng da - tiếp xúc với 42 phụ nữ để xác định đối tượng bị thu hút nhiều nhất. Kết quả cho thấy những người thường xuyên bị muỗi đốt có nồng độ hợp chất 1-octen-3-ol, còn gọi là cồn nấm/rượu nấm, cao hơn. Hợp chất này được tạo ra trong quá trình phân hủy bã nhờn trên da. Đáng chú ý, chỉ một thay đổi nhỏ về nồng độ hợp chất này cũng đủ làm tăng đáng kể sức hấp dẫn đối với muỗi.
Phụ nữ mang thai và người uống bia dễ bị muỗi đốt hơn
Nghiên cứu cũng ghi nhận phụ nữ mang thai ở tam cá nguyệt thứ hai nằm trong nhóm dễ bị muỗi đốt hơn. Ngoài đặc điểm sinh học, một số thói quen sinh hoạt cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng thu hút muỗi. Cụ thể, một nghiên cứu tại Burkina Faso chỉ ra rằng muỗi Anopheles - loài có thể truyền bệnh sốt rét - bị thu hút nhiều hơn bởi những người vừa uống bia. Một nghiên cứu khác thực hiện tại Hà Lan vào năm 2023 trên 465 tình nguyện viên cũng cho thấy những người uống bia trong vòng 24 giờ trước đó hấp dẫn muỗi hơn khoảng 1,35 lần so với những người không uống.
Cách hạn chế bị muỗi đốt
Để hạn chế nguy cơ bị muỗi đốt, các chuyên gia khuyến cáo người dân nên mặc quần áo rộng, che phủ phần lớn cơ thể, sử dụng màn chống muỗi và các sản phẩm xua muỗi. Bên cạnh đó, việc hạn chế đồ uống có cồn cũng có thể giúp giảm mức độ hấp dẫn đối với loài côn trùng này.
