Thanh niên 27 tuổi suy thận giai đoạn cuối, cảnh báo từ lối sống thiếu lành mạnh
Anh Hoàng (27 tuổi, tỉnh Lâm Đồng) đã nhận chẩn đoán suy thận mạn tính giai đoạn cuối vào cuối tháng 8/2024, sau một thời gian dài bỏ qua các triệu chứng cảnh báo. Theo lời kể của anh, khoảng một tháng trước đó, anh thường xuyên bị chuột rút thoáng qua. Hai tuần sau, tình trạng này trở nên dày đặc hơn ở tay và chân, kèm theo chán ăn, buồn nôn, mệt mỏi, đau đầu và đau lưng.
Hành trình chẩn đoán và điều trị đầy gian nan
Khi đi khám tại địa phương, anh Hoàng được chẩn đoán suy thận giai đoạn cuối. Không tin vào kết quả, anh đã xuống Thành phố Hồ Chí Minh để kiểm tra lại, nhưng kết luận vẫn không thay đổi. Ở tuổi 27, anh buộc phải duy trì sự sống bằng phương pháp lọc máu hàng tuần.
Anh Hoàng phải nhập viện cấp cứu tại Bệnh viện Bình Dân (Thành phố Hồ Chí Minh) và được đặt catheter ở đùi để thực hiện lọc máu khẩn cấp. Sau một tuần điều trị, anh được xuất viện để theo dõi tại nhà. Một tháng sau, thanh niên này trải qua cuộc phẫu thuật tạo cầu nối động tĩnh mạch (AVF) và bắt đầu chạy thận nhân tạo định kỳ từ tháng 11/2024.
“Lúc nhận chẩn đoán, tôi hoàn toàn suy sụp. Tôi biết căn bệnh này không thể chữa khỏi, phải sống phụ thuộc vào máy chạy thận suốt đời, còn ghép thận thì chi phí rất lớn”, anh Hoàng chia sẻ.
Gánh nặng tài chính và tinh thần
Gia đình anh Hoàng chỉ có hai mẹ con, với mẹ anh đã 58 tuổi. Anh đã lập gia đình và có con nhỏ mới 20 tháng tuổi. Những ngày đầu sau chẩn đoán, anh rơi vào trạng thái tuyệt vọng, mất ngủ kéo dài, nhiều đêm chỉ biết khóc vì lo lắng cho vợ con và mẹ già. Ba tháng đầu điều trị là khoảng thời gian khó khăn nhất, nhưng nhờ sự động viên của vợ, anh dần lấy lại tinh thần.
Để chuẩn bị chi phí cho ca ghép thận sắp tới, gia đình anh quyết định bán nhà. Anh cũng kêu gọi hỗ trợ tài chính trên mạng xã hội và nhận được sự giúp đỡ từ nhiều người xa lạ, thể hiện tinh thần tương thân tương ái trong cộng đồng.
Nguyên nhân từ lối sống thiếu khoa học
Trước khi mắc bệnh, anh Hoàng là trụ cột kinh tế của gia đình, làm công việc liên quan đến dịch vụ mạng. Do tính chất công việc, anh duy trì lối sống thiếu lành mạnh: thường xuyên thức khuya đến 4-5 giờ sáng, ngủ ít, ăn uống thất thường, ăn mặn, và uống 1-2 chai nước ngọt mỗi ngày. Khi có dấu hiệu mệt mỏi, anh thường tự mua thuốc uống thay vì đi khám bác sĩ.
Khi nằm trên giường bệnh, anh Hoàng ân hận vì những ngày tháng thức khuya và nghiện nước ngọt.
Theo các bác sĩ, nguyên nhân chính dẫn đến suy thận của anh Hoàng là tình trạng tăng huyết áp kéo dài, hệ quả của nhiều năm sinh hoạt không điều độ. Các triệu chứng ban đầu khá mờ nhạt nên dễ bị bỏ qua, dẫn đến phát hiện muộn khi bệnh đã ở giai đoạn cuối.
Tình trạng hiện tại và lời khuyên từ chuyên gia
Hiện tại, anh Hoàng đang chạy thận nhân tạo 2 buổi mỗi tuần tại Bệnh viện Đa khoa Thiện Hạnh (Đắk Lắk). Do chi phí điều trị cao, dù có bảo hiểm y tế hỗ trợ, anh buộc phải giảm tần suất lọc máu để duy trì tài chính cho ca ghép thận trong tương lai.
Từ trải nghiệm đau đớn của mình, anh Hoàng mong muốn mọi người, đặc biệt là giới trẻ, quan tâm hơn đến sức khỏe:
- Uống đủ nước mỗi ngày.
- Hạn chế ăn mặn và đồ ăn nhanh.
- Ngủ đúng giờ, tránh thức khuya kéo dài.
- Tập thể dục thường xuyên.
- Không tự ý dùng thuốc khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Việc khám sức khỏe định kỳ 1-2 lần mỗi năm có thể giúp phát hiện bệnh sớm, kéo dài thời gian trước khi phải chạy thận. “Thận là cơ quan hoạt động âm thầm, chỉ lên tiếng khi đã quá muộn. Đừng chủ quan với những thói quen nhỏ mỗi ngày, vì cái giá phải trả có thể rất đắt. Trước đây, tôi cố kiếm 600.000 đồng để có bữa ăn thật ngon thì giờ 600.000 đó dùng để lọc máu”, anh Hoàng chia sẻ.
Quan điểm của các chuyên gia y tế
Theo Tiến sĩ, bác sĩ Nghiêm Trung Dũng, Giám đốc Trung tâm Thận tiết niệu và Lọc máu, Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội), bệnh thận mạn tính giai đoạn đầu hầu như không có biểu hiện rõ rệt. Nhiều trường hợp chỉ tình cờ phát hiện khi khám sức khỏe định kỳ hoặc hoàn thiện hồ sơ du học. Đáng lo ngại, phần lớn bệnh nhân chỉ đi khám khi triệu chứng đã nặng, thậm chí nhiều người lần đầu đến viện đã nhận chỉ định lọc máu ngay lập tức.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Vũ Lệ Anh - Trưởng khoa Nội thận, Bệnh viện đa khoa Xuyên Á cho biết, nhiều bệnh nhân trẻ bị suy thận thường nhập viện trong tình trạng cần lọc máu cấp cứu. Người trẻ có sức chịu đựng tốt nên khi cơ thể bị huyết áp cao và phù chân, họ thường không để ý, thậm chí không nhận thức về bệnh cho đến khi cơ thể mệt mỏi, khó thở, xanh xao thiếu máu phải nhập viện. Lúc đó, thận đã suy nặng và bệnh nhân phải phụ thuộc hoàn toàn vào thận nhân tạo.
Bác sĩ khuyến cáo giới trẻ hiện nay cần thay đổi lối sống sinh hoạt sao cho khoa học và lành mạnh, đừng để nước ngọt, mì gói, thức khuya... “lấy đi” quả thận của mình. “Mỗi ngày, chúng ta cần uống đủ nước, chế độ ăn cân bằng, hạn chế đồ ăn chiên rán, ngủ đủ giấc và đúng nhịp sinh học cơ thể, thường xuyên tập thể dục thể thao để bảo vệ sức khỏe cũng như bảo vệ quả thận”.
