Giao dịch trực tuyến đạt gần 130 triệu tỷ đồng trong quý I/2026, tăng trưởng mạnh mẽ
Tại buổi họp báo thông tin kết quả hoạt động ngân hàng quý I/2026 diễn ra chiều ngày 14/4, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Thanh Hà đã công bố những con số ấn tượng về sự phát triển của thanh toán không dùng tiền mặt và ngân hàng số. Ông Hà nhấn mạnh, NHNN trong thời gian qua đã tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm tạo lập khuôn khổ pháp lý đồng bộ cho việc phát triển thanh toán không dùng tiền mặt, đồng thời đẩy mạnh ngân hàng số và đảm bảo an ninh, an toàn trong các hoạt động thanh toán.
Hạ tầng số được đầu tư mạnh mẽ
Các đề án, chương trình và kế hoạch thúc đẩy thanh toán số đã được triển khai đồng bộ, đi kèm với việc tăng cường giám sát các hệ thống thanh toán quan trọng và hoạt động cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán. Hạ tầng phục vụ chuyển đổi số ngành ngân hàng tiếp tục được đầu tư và nâng cấp mạnh mẽ, với mạng lưới ATM và POS đã phủ rộng trên toàn quốc.
Một điểm đáng chú ý là Việt Nam đã hoàn tất kết nối hệ thống thanh toán bán lẻ xuyên biên giới qua mã QR với các quốc gia như Thái Lan, Campuchia, Lào, Trung Quốc và đang mở rộng sang nhiều quốc gia khác. Hệ sinh thái số trong lĩnh vực ngân hàng ngày càng đa dạng, mang lại nhiều tiện ích cho người dùng. Hiện nay, hầu hết các dịch vụ ngân hàng cơ bản đã được cung cấp trên kênh số, với nhiều tổ chức tín dụng ghi nhận trên 95% giao dịch được thực hiện qua kênh số.
Khối lượng giao dịch tăng vượt bậc
Theo ông Lê Hoàng Chính Quang – Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin, tính đến hết quý I/2026, hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng đã xử lý khối lượng giao dịch gần 130 triệu tỷ đồng, tăng hơn 70% so với cùng kỳ năm trước. Thanh toán không dùng tiền mặt tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, góp phần thúc đẩy kinh tế số, xã hội số và Chính phủ số.
Riêng trong năm 2025, giá trị giao dịch không dùng tiền mặt đã gấp khoảng 28 lần GDP. Trong 2 tháng đầu năm 2026, tổng giao dịch đạt khoảng 4,7 tỷ lượt, tương ứng 57,4 triệu tỷ đồng, tăng 40,74% về số lượng và 13,41% về giá trị so với cùng kỳ năm 2025.
Nỗ lực bảo vệ người dùng và chống gian lận
Liên quan đến việc triển khai Đề án 06 của Chính phủ, ông Lê Hoàng Chính Quang cho biết NHNN đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an để khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hệ thống định danh và xác thực điện tử (VNeID), cũng như căn cước công dân gắn chip nhằm làm sạch dữ liệu khách hàng và nâng cao độ chính xác trong định danh.
Tại Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia, khoảng 57 triệu lượt hồ sơ khách hàng đã được đối chiếu, qua đó làm sạch gần 44,5 triệu hồ sơ. Trên toàn hệ thống tổ chức tín dụng và trung gian thanh toán, đến ngày 3/4/2026 đã có gần 155 triệu hồ sơ khách hàng được đối chiếu thông tin sinh trắc học, bao gồm hơn 153 triệu cá nhân và hơn 1,94 triệu tổ chức.
Việc đối soát dữ liệu này giúp loại bỏ tài khoản ảo và nâng cao tính minh bạch. Hiện có 57 tổ chức tín dụng và 39 đơn vị trung gian thanh toán triển khai ứng dụng CCCD gắn chip trên điện thoại; 63 tổ chức tín dụng triển khai tại quầy; 32 tổ chức tín dụng và 15 trung gian thanh toán triển khai ứng dụng VNeID, trong đó 21 đơn vị đã vận hành chính thức.
Hệ thống an ninh được tăng cường
Ông Lê Văn Tuyên – Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán cho biết NHNN đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm phòng, chống gian lận và lừa đảo trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao gia tăng. Cơ quan này đã tham mưu và ban hành nhiều văn bản pháp lý quan trọng, bao gồm Nghị định về thanh toán không dùng tiền mặt, Nghị định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) trong lĩnh vực ngân hàng, Nghị định về Mobile Money, cùng các thông tư hướng dẫn Luật Các tổ chức tín dụng.
Các quy định mới yêu cầu định danh chính chủ khi thực hiện giao dịch điện tử, bao gồm đối chiếu giấy tờ tùy thân và sinh trắc học, áp dụng xác thực sinh trắc học cho giao dịch trực tuyến, cũng như xử phạt nghiêm các hành vi lợi dụng tài khoản thanh toán, ví điện tử cho mục đích vi phạm pháp luật.
Song song đó, NHNN phối hợp với Bộ Công an và các bộ, ngành triển khai đối soát thông tin giữa tài khoản thanh toán và thuê bao di động, tổng rà soát tài khoản và SIM nhằm phòng ngừa lừa đảo trực tuyến theo Công điện số 29 ngày 3/4/2025.
Hiệu quả rõ rệt từ hệ thống cảnh báo
Đặc biệt, Hệ thống thông tin hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro gian lận trong thanh toán (SIMO) đã phát huy hiệu quả rõ rệt. Tính đến ngày 12/4/2026, hệ thống đã gửi cảnh báo tới hơn 3,7 triệu lượt khách hàng; trong đó hơn 1,2 triệu lượt đã dừng hoặc hủy giao dịch sau cảnh báo, góp phần bảo vệ số tiền gần 4.170 tỷ đồng.
NHNN cũng đã hoàn thành đồng bộ 4 cơ sở dữ liệu chuyên ngành lên Trung tâm dữ liệu quốc gia, đồng thời chú trọng phát triển nguồn nhân lực số với hơn 2.600 “Đại sứ số” và “Hạt nhân số”, cùng phong trào “Bình dân học vụ số” nhằm phổ cập kỹ năng số trong toàn ngành.
